اگر احساس میکنید گوشی شما نسبت به گذشته کندتر شده، قبل از تعویض گوشی بهتر است دلیل این کندی را بررسی کنید. علت کند شدن گوشی میتواند از پر شدن حافظه و اجرای برنامههای پسزمینه گرفته تا فرسودگی باتری یا مشکلات سختافزاری باشد. خوشبختانه بسیاری از این مشکلات با چند راهکار ساده قابل برطرف شدن هستند. در ادامه این مقاله از الوقسطی مگ، مهمترین دلایل کاهش سرعت گوشی و روشهای مؤثر برای رفع کندی و افزایش عملکرد آن را بررسی میکنیم.
چرا گوشی کند میشود؟
کند شدن گوشی معمولاً به دلیل مشکلات نرمافزاری یا سختافزاری مختلفی رخ میدهد. در جدول زیر، مهمترین دلایل، نشانههای هر کدام و راهکارهای سریع رفع آنها را بهصورت خلاصه مشاهده میکنید؛ سپس در ادامه، هر مورد را بهطور کامل بررسی خواهیم کرد.
| علت کند شدن گوشی | نشانه اصلی | راهکار سریع |
|---|---|---|
| ۱- پر شدن حافظه داخلی | کند شدن برنامهها و کمبود فضا | حذف فایلها و برنامههای غیرضروری |
| ۲- پر شدن حافظه کش | افزایش حجم برنامهها و افت سرعت | پاک کردن حافظه کش برنامهها |
| ۳- کم بودن حافظه RAM | لگ هنگام اجرای چند برنامه | بستن برنامههای اضافی و آزاد کردن RAM |
| ۴- اجرای برنامههای پسزمینه | مصرف زیاد باتری و کندی گوشی | محدود کردن برنامههای پسزمینه |
| ۵- داغ شدن گوشی | افت عملکرد هنگام بازی یا شارژ | خنک کردن گوشی و کاهش فشار روی پردازنده |
| ۶- فرسوده شدن باتری | خالی شدن سریع شارژ و کاهش سرعت | بررسی سلامت و تعویض باتری |
| ۷- قدیمی بودن سیستمعامل | باگ و ناسازگاری برنامهها | بهروزرسانی سیستمعامل و اپلیکیشنها |
| ۸- بدافزارها و برنامههای مخرب | تبلیغات ناخواسته و کندی ناگهانی | حذف بدافزار و اسکن گوشی |
| ۹- برنامههای سنگین یا ناسازگار | لگ و بسته شدن برنامهها | استفاده از نسخههای سبک یا سازگار |
| ۱۰- قدیمی شدن سختافزار | کندی دائمی در اجرای برنامهها | ارتقای گوشی در صورت نیاز |
۱- پر شدن حافظه داخلی گوشی
یکی از رایجترین علتهای کند شدن گوشی، پر شدن حافظه داخلی است. زمانی که فضای ذخیرهسازی تقریباً پر میشود، سیستمعامل برای ذخیره فایلهای موقت، اجرای برنامهها و انجام پردازشهای روزمره با محدودیت مواجه میشود. اگر حافظه داخلی گوشی شما پر شده باشد، معمولاً با این نشانهها روبهرو میشوید:
- باز شدن برنامهها با تاخیر
- هنگ کردن یا لگ زدن گوشی هنگام استفاده
- نصب نشدن برنامههای جدید
- نمایش پیام کمبود فضای ذخیرهسازی
- کند شدن عملکرد دوربین یا دیر ذخیره شدن عکسها
راهکار رفع مشکل:
برای آزاد کردن فضای ذخیرهسازی و افزایش سرعت گوشی، این اقدامات را انجام دهید:
- فایلها، عکسها و ویدئوهای غیرضروری را حذف یا به فضای ابری منتقل کنید.
- برنامههایی که مدت زیادی از آنها استفاده نکردهاید، حذف کنید.
- پوشه Downloads و فایلهای تکراری را بررسی و پاکسازی کنید.
- در صورت امکان، حداقل ۱۰ تا ۲۰ درصد از حافظه داخلی گوشی را همیشه خالی نگه دارید تا سیستمعامل عملکرد بهتری داشته باشد.
۲- پر شدن حافظه کش برنامهها
فایلهای کش (Cache) دادههای موقتی هستند که برنامهها برای بارگذاری سریعتر اطلاعات ذخیره میکنند. برای مثال، تصاویر، فایلهای موقت یا اطلاعات ورود به حساب کاربری در حافظه کش نگهداری میشوند تا هنگام استفاده مجدد از برنامه، سرعت بارگذاری افزایش پیدا کند. با این حال، اگر حجم این فایلها بیش از حد زیاد شود، میتواند به یکی از علتهای کند شدن گوشی تبدیل شود.
پر شدن حافظه کش معمولاً پس از استفاده طولانیمدت از برنامههایی مانند اینستاگرام، تلگرام، واتساپ، مرورگرها و سایر اپلیکیشنهای پرکاربرد اتفاق میافتد. در این شرایط ممکن است با موارد زیر مواجه شوید:
- کند شدن اجرای برنامهها
- افزایش فضای اشغالشده توسط اپلیکیشنها
- هنگ کردن یا بسته شدن ناگهانی برخی برنامهها
- کاهش فضای خالی حافظه داخلی گوشی
راهکار؛ پاک کردن حافظه کش داخل گوشی اندروید
پاک کردن فایلهای کش، اطلاعات شخصی یا حساب کاربری شما را حذف نمیکند و فقط دادههای موقت را از بین میبرد. برای انجام این کار میتوانید مراحل زیر را دنبال کنید:
- وارد Settings شوید.
- بخش Apps یا Application Manager را باز کنید.
- برنامه موردنظر را انتخاب کنید.
- وارد بخش Storage شوید.
- گزینه Clear Cache را لمس کنید.
۳- کم بودن حافظه RAM
حافظه RAM وظیفه نگهداری موقت اطلاعات برنامههایی را بر عهده دارد که در حال اجرا هستند. هرچه مقدار RAM بیشتر باشد، گوشی میتواند همزمان برنامههای بیشتری را بدون افت عملکرد اجرا کند. اگر حافظه رم دستگاه کافی نباشد، گوشی برای مدیریت پردازشها با مشکل مواجه شده و سرعت آن کاهش پیدا میکند.
زمانی که ظرفیت RAM تکمیل شود، سیستمعامل مجبور است برخی برنامهها را ببندد یا اطلاعات آنها را از حافظه داخلی بارگذاری کند. از مهمترین نشانههای کمبود RAM میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کند شدن گوشی هنگام اجرای همزمان چند برنامه
- بسته شدن ناگهانی برنامهها
- لگ زدن هنگام بازی یا تماشای ویدئو
- تأخیر در جابهجایی بین برنامهها
راهکار رفع مشکل کم بودن RAM:
اگر دلیل کند شدن گوشی کمبود RAM باشد، با انجام این اقدامات میتوانید عملکرد دستگاه را تا حدی بهبود دهید:
- برنامههای غیرضروری را از بخش برنامههای اخیر (Recent Apps) ببندید.
- برنامههایی را که در پسزمینه اجرا میشوند، محدود کنید.
- اپلیکیشنهای بلااستفاده را حذف یا غیرفعال کنید.
- از نسخههای سبک (Lite) برنامهها، در صورت موجود بودن، استفاده کنید.
- گوشی را هر چند وقت یکبار ریستارت کنید تا حافظه RAM آزاد شود.
- اگر گوشی از قابلیت Memory Expansion یا RAM Plus پشتیبانی میکند، آن را از تنظیمات فعال کنید.
۴- اجرای برنامههای پسزمینه
بسیاری از برنامهها حتی پس از بستن، همچنان در پسزمینه گوشی فعال میمانند. این برنامهها برای همگامسازی اطلاعات، دریافت اعلانها یا بررسی بهروزرسانیها، بخشی از توان پردازنده، حافظه RAM و باتری را مصرف میکنند. اگر تعداد این برنامهها زیاد باشد، میتوانند به یکی از مهمترین علتهای کند شدن گوشی تبدیل شوند.
فعالیت همزمان چندین برنامه در پسزمینه باعث میشود منابع سختافزاری گوشی بین آنها تقسیم شود. از نشانههای این مشکل میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کند شدن گوشی پس از چند ساعت استفاده
- افزایش مصرف باتری
- داغ شدن گوشی
- تأخیر در باز شدن برنامهها
مدیریت اجرای خودکار برنامهها:
برای جلوگیری از اجرای غیرضروری برنامهها در پسزمینه، میتوانید تنظیمات آنها را مدیریت کنید.
- دسترسی اجرای خودکار (Auto Start) برنامههای غیرضروری را غیرفعال کنید.
- فعالیت برنامهها در پسزمینه را از بخش Battery یا Apps محدود کنید.
- مجوز همگامسازی خودکار برنامههایی که به آنها نیاز ندارید را غیرفعال کنید.
- برنامههایی که مدت زیادی از آنها استفاده نمیکنید، حذف یا غیرفعال کنید.
با مدیریت برنامههای پسزمینه، علاوه بر افزایش سرعت گوشی، مصرف باتری نیز کاهش پیدا میکند و عملکرد دستگاه روانتر خواهد شد.
۵- داغ شدن گوشی
داغ شدن بیش از حد گوشی یکی از دلایل مهم کاهش عملکرد آن است. زمانی که دمای پردازنده از حد مشخصی بالاتر میرود، سیستمعامل برای جلوگیری از آسیب دیدن قطعات، بهصورت خودکار سرعت پردازنده (CPU) و پردازشهای گرافیکی (GPU) را کاهش میدهد. به همین دلیل ممکن است هنگام استفاده از گوشی با لگ، کندی یا افت سرعت مواجه شوید.
افزایش دمای گوشی معمولاً به دلایل زیر اتفاق میافتد:
- اجرای بازیهای سنگین یا برنامههای گرافیکی برای مدت طولانی
- استفاده از گوشی هنگام شارژ، بهویژه هنگام اجرای بازی یا تماشای ویدئو
- قرار دادن روشنایی صفحه نمایش روی حداکثر میزان
- قرار گرفتن گوشی در محیطهای گرم یا زیر نور مستقیم خورشید
- باز بودن همزمان چندین برنامه پرمصرف در پسزمینه
راهکارهای جلوگیری از داغ شدن گوشی:
اگر داغ شدن باعث کاهش سرعت گوشی شده است، این اقدامات میتواند به بهبود عملکرد دستگاه کمک کند:
- هنگام شارژ، از اجرای بازیها و برنامههای سنگین خودداری کنید.
- روشنایی صفحه نمایش را روی حالت خودکار یا سطح مناسب تنظیم کنید.
- برنامههای غیرضروری را ببندید تا فشار روی پردازنده کاهش پیدا کند.
- در محیطهای گرم، قاب ضخیم گوشی را موقتاً جدا کنید تا گرما راحتتر دفع شود.
- گوشی را برای چند دقیقه کنار بگذارید تا دمای آن به حالت عادی بازگردد.
- از تجهیزات جانبی ارجینال استفاده کنید لوازم جانبی غیر اصل و بی کیفیت میتوانند باعث مشکل شود.
برای کسب اطلاعات بیشتر درباره علت داغ شدن گوشی و راهکار رفع آن، مقاله “جلوگیری از داغ شدن گوشی در تابستان” را مطالعه کنید.
۶- فرسوده شدن باتری
باتری یکی از قطعاتی است که با گذشت زمان و افزایش تعداد دفعات شارژ، ظرفیت اولیه خود را از دست میدهد. زمانی که سلامت باتری کاهش پیدا کند، در برخی گوشیها بهویژه مدلهای جدید، سیستمعامل برای جلوگیری از خاموش شدن ناگهانی دستگاه، توان پردازنده را محدود میکند. در نتیجه، فرسوده شدن باتری میتواند یکی از دلایل کاهش سرعت و افت عملکرد گوشی باشد.
نشانههای فرسوده شدن باتری:
اگر باتری گوشی شما عمر مفید خود را از دست داده باشد، ممکن است با علائم زیر روبهرو شوید:
- خالی شدن سریع شارژ باتری
- خاموش شدن ناگهانی گوشی، حتی با وجود شارژ
- داغ شدن بیش از حد دستگاه هنگام استفاده یا شارژ
- کاهش سرعت گوشی، بهویژه هنگام اجرای برنامههای سنگین
- طولانی شدن زمان روشن شدن یا اجرای برنامهها
۷- قدیمی بودن سیستمعامل یا آپدیت ناقص
بهروزرسانیهای سیستمعامل و برنامهها فقط قابلیتهای جدید را به گوشی اضافه نمیکنند، بلکه بسیاری از باگها، مشکلات امنیتی و ایرادهای مربوط به عملکرد را نیز برطرف میکنند. اگر مدت زیادی است سیستمعامل گوشی خود را بهروزرسانی نکردهاید یا فرایند آپدیت بهدرستی انجام نشده باشد، ممکن است با کاهش سرعت دستگاه روبهرو شوید.
راهکار رفع مشکل عدم به روز بودن سیستم عامل:
اگر احساس میکنید کاهش سرعت گوشی به سیستمعامل مربوط است، این اقدامات را انجام دهید:
- سیستمعامل گوشی را از طریق تنظیمات به آخرین نسخه بهروزرسانی کنید.
- برنامههای نصبشده را از فروشگاه رسمی به آخرین نسخه آپدیت کنید.
- پس از نصب بهروزرسانی، یکبار گوشی را ریستارت کنید.
۸- بدافزارها و برنامههای مخرب
یکی دیگر از علتهای کند شدن گوشی، وجود بدافزارها یا برنامههای مخرب است. این برنامهها معمولاً بدون اطلاع کاربر در پسزمینه فعالیت میکنند و با مصرف پردازنده، حافظه RAM، اینترنت و باتری، باعث کاهش سرعت گوشی میشوند. نصب برنامه از منابع نامعتبر یا کلیک روی لینکهای مشکوک، از رایجترین راههای ورود بدافزار به گوشی است.
اگر گوشی شما به بدافزار آلوده شده باشد، ممکن است با نشانههای زیر روبهرو شوید:
- کند شدن ناگهانی عملکرد گوشی
- داغ شدن گوشی بدون استفاده سنگین
- نمایش تبلیغات مزاحم و پاپآپهای ناخواسته
- نصب شدن برنامههای ناشناس
- افزایش مصرف اینترنت و یا باطری بدون دلیل مشخص
چگونه بدافزار را حذف کنیم؟
در صورتی که به وجود بدافزار مشکوک هستید، میتوانید اقدامات زیر را انجام دهید:
- برنامههای ناشناس یا مشکوک را حذف کنید.
- گوشی را با یک آنتیویروس معتبر اسکن کنید.
- مجوزهای دسترسی برنامهها را بررسی و دسترسیهای غیرضروری را غیرفعال کنید.
- سیستمعامل و برنامهها را به آخرین نسخه بهروزرسانی کنید.
- اگر مشکل همچنان ادامه داشت، پس از تهیه نسخه پشتیبان از اطلاعات، ریست فکتوری را بهعنوان آخرین راهکار انجام دهید.
۹- استفاده از برنامههای سنگین یا ناسازگار
همه برنامهها برای هر گوشی مناسب نیستند. برخی بازیها و اپلیکیشنهای حرفهای به پردازنده، حافظه RAM و فضای ذخیرهسازی بیشتری نیاز دارند. اگر سختافزار گوشی توان اجرای این برنامهها را نداشته باشد یا نسخه برنامه با سیستمعامل دستگاه سازگار نباشد، ممکن است با کاهش سرعت، لگ یا بسته شدن ناگهانی برنامهها روبهرو شوید.
بازیهای گرافیکی و برنامههای حرفهای مانند ویرایش عکس و ویدئو، از جمله نرمافزارهایی هستند که فشار زیادی به پردازنده و حافظه گوشی وارد میکنند. اجرای همزمان این برنامهها یا استفاده طولانیمدت از آنها میتواند باعث کاهش عملکرد دستگاه شود.
راهکار رفع مشکل:
اگر سختافزار گوشی شما متوسط یا قدیمی است، بهتر است در صورت امکان از نسخههای Lite یا سبک برنامهها استفاده کنید. این نسخهها با مصرف کمتر پردازنده، حافظه RAM و اینترنت طراحی شدهاند و میتوانند عملکرد روانتری روی گوشیهای ضعیفتر ارائه دهند. همچنین برای جلوگیری از کاهش سرعت گوشی، بهتر است برنامههایی را نصب کنید که با نسخه سیستمعامل و مشخصات سختافزاری دستگاه شما سازگار باشند.
۱۰- قدیمی شدن سختافزار گوشی
با گذشت چند سال از عمر یک گوشی، سختافزار آن دیگر توان اجرای روان برنامهها و سیستمعاملهای جدید را مانند گذشته ندارد. افزایش نیاز نرمافزارها به قدرت پردازشی و حافظه بیشتر، باعث میشود گوشیهای قدیمی بهمرور با کاهش سرعت، لگ و تأخیر در اجرای برنامهها مواجه شوند. در چنین شرایطی، حتی با انجام راهکارهای بهینهسازی نیز ممکن است عملکرد دستگاه به حالت اولیه بازنگردد.
- پردازنده قدیمی: پردازنده ضعیف یا قدیمی نمیتواند برنامهها و بازیهای جدید را با سرعت مناسب اجرا کند و باعث کندی گوشی میشود.
- حافظه و فضای ذخیرهسازی: حافظه داخلی کند یا پر، سرعت اجرای برنامهها و جابهجایی فایلها را کاهش میدهد.
- عمر دستگاه: گوشیهای بالای ۵ تا ۶ سال که دیگر آپدیت دریافت نمیکنند، معمولاً عملکرد ضعیفتری دارند. اگر با پاکسازی حافظه و تعویض باتری همچنان کند هستند، احتمالاً مشکل از سختافزار است.
بالا بردن سرعت گوشی از تنظیمات
اگر نمیخواهید برنامهای نصب کنید یا فایلهای خود را حذف کنید، با تغییر چند تنظیم ساده میتوانید عملکرد گوشی را بهبود دهید. این تنظیمات فشار روی پردازنده و حافظه را کاهش میدهند و باعث میشوند گوشی روانتر کار کند.
۱- کاهش سرعت انیمیشنها
انیمیشنهای رابط کاربری هنگام باز و بسته شدن برنامهها یا جابهجایی بین منوها اجرا میشوند. کاهش سرعت یا غیرفعال کردن این انیمیشنها باعث میشود گوشی سریعتر به دستورات شما پاسخ دهد. برای این کار، ابتدا Developer Options را فعال کرده و سپس مقادیر Window Animation Scale، Transition Animation Scale و Animator Duration Scale را روی ۰.5x یا Off قرار دهید.
۲- فعال کردن حالت Performance
در برخی گوشیها مانند سامسونگ، شیائومی و هواوی، حالت Performance Mode یا High Performance وجود دارد. با فعال کردن این گزینه، پردازنده با توان بیشتری کار میکند و عملکرد گوشی در اجرای برنامهها و بازیها بهتر میشود. البته این حالت ممکن است مصرف باتری را افزایش دهد.
۳- حذف ویجتهای غیرضروری
ویجتهایی مانند آبوهوا، ساعت یا اخبار بهطور مداوم اطلاعات خود را بهروزرسانی میکنند. اگر از آنها استفاده نمیکنید، بهتر است حذفشان کنید تا بخشی از منابع پردازشی گوشی آزاد شود.
۴- غیرفعال کردن همگامسازی خودکار
برخی برنامهها حتی زمانی که از آنها استفاده نمیکنید، اطلاعات خود را بهصورت خودکار همگامسازی میکنند. اگر به این قابلیت نیاز ندارید، میتوانید از بخش Accounts یا Sync، همگامسازی برنامههای غیرضروری را غیرفعال کنید تا فشار کمتری به سیستم وارد شود.
۵- بازگردانی تنظیمات در صورت وجود مشکل
اگر بعد از تغییر برخی تنظیمات یا نصب یک برنامه، گوشی شما کند شده است، میتوانید از گزینه Reset Settings برای بازگرداندن تنظیمات سیستم به حالت پیشفرض استفاده کنید. این کار اطلاعات شخصی شما را حذف نمیکند، اما ممکن است برخی مشکلات نرمافزاری و اختلالات تنظیمات را برطرف کند.
نتیجه گیری علت کند شدن گوشی
در بسیاری از مواقع، با آزاد کردن حافظه، پاک کردن فایلهای کش، مدیریت برنامههای پسزمینه و بهروزرسانی سیستمعامل میتوان سرعت گوشی را تا حد زیادی بهبود داد. اما اگر با وجود انجام همه این راهکارها همچنان عملکرد دستگاه رضایتبخش نیست، احتمالاً زمان ارتقای گوشی فرا رسیده است.
اگر گوشی شما خیلی قدیمی شده است، دیگر بهروزرسانی نرمافزاری دریافت نمیکند، باتری آن فرسوده شده یا پردازنده توان اجرای برنامههای جدید را ندارد، خرید یک گوشی جدید میتواند انتخاب منطقیتری باشد. با توجه به افزایش قیمت گوشیهای هوشمند، پرداخت یکجای هزینه خرید برای بسیاری از افراد آسان نیست. در چنین شرایطی، خرید گوشی قسطی راهکاری مناسب برای تهیه مدل دلخواه بدون فشار مالی است. شما میتوانید از طریق الوقسطی انواع گوشیهای روز را بهصورت اقساطی خریداری کنید.
